Дарога да Бога

15:40 / 15.06.2010
11978

Цэлы год каталіцкая царква малілася за святароў. За тое, каб пакліканыя сталі абранымі. Каб вучыліся самі і вучылі іншых. Не ганарыстасці, але пакоры. Не сквапнасці, але жаданню аддаваць. Не празе да ўлады, а міласэрнасці. Не спрыту цвёрда стаяць на нагах, а ўменню падняцца. Не страху пакарання, а любові. Вялікай, неабсяжнай і ўсюдыіснай – як любоў Божага Сына.


Святары – усяго толькі людзі. І ўсё ж у іх тварах, словах і ўчынках мы міжволі стараемся адшукаць водбліскі святасці. І адчуваем сябе шчаслівымі, калі знаходзім. І перастаём наведваць храмы, калі пошукі нашы аказваюцца дарэмнымі. Хаця хадзіць павінны – ідзём жа да Бога!
Як радуюцца нашы душы, калі казанне, прамоўленае падчас імшы, сугучна нашым думкам. Калі яно дапамагае нам расці, рухацца наперад. І як яны сумуюць, калі ксяндзу ўсё роўна. Або калі замест таго, каб вучыць любові, ён страшыць нас енкам пякельным. І нават у любові да Бога вучыць шукаць яе карысць.
А той, хто кахае, не пытае, што дае яму каханне. Кахаю – значыць, аддаю сябе, нават не задумваючыся, што з гэтага маю. Аддаю сябе поўнасцю, да донца – свае перамогі і памылкі, свае працу і стому, свае думкі і ўчынкі, свае радасць, слёзы, боль, сорам… Аддаю, хоць той, каго кахаю, прыняць гэта ўсё найчасцей не ў стане. А Бог… Ён прымае. І ведае, што зрабіць з гэтым, каб няяркі агеньчык маёй душы ператварыць ў вялікае святло для ўсіх. Для цэлага свету.
Вось толькі б адшукаць дарогу да Бога. Навучыцца адрозніваць гэты шлях ад іншых, вельмі падобных. Таму што нярэдка ў надзеі, што ідзеш да Бога, насамрэч круцішся вакол уласнай восі.
…Хаджу вакол сябе – і таму сцежкі мае крывыя і калдобістыя. Хаджу вакол сябе – бягу, звесіўшы язык на бараду, і нікуды не паспяваю. Хаджу вакол сябе, і таму ўва мне пустата, а паўната – па-за мной. Хаджу вакол сябе, хоць так прагну ісці да Бога…
У каго, як не ў святара, магу спраўдзіць накірунак майго шляху? У сапраўднага. У святара – ад Бога.
–Адзінота – таксама дарога да неба, – вучыць клірык. – Найкарацейшая, простая, шчаслівая. Калі нарэшце ніхто не закрывае далягляды. Адзінота ў цяжкай хваробе, калі ніхто не ў стане зразумець да канца. Адзінота пасля смерці блізкага чалавека… Не трэба баяцца такой адзіноты – яна набліжае да ісціны, дапамагае пераасэнсаваць многія справы, каб потым чалавек мог вярнуцца да людзей і служыць ім больш поўна і мудра.
Пра адзіноту святары ведаюць многа – іх жыццё насычана ёю, як губка вадой. І не ведаюць нічога, таму што адны не бываюць – заўсёды з Богам. Прынамсі, тыя, што вераць, як дыхаюць – нават у снах…
...Цэлы год мы, простыя вернікі, маліліся за пастыраў нашых душ. За нейкіх канкрэтных і за ўсіх агулам. Выпрошваючы каму – Божую міласць, а каму – і навяртанне.
Мінулая пятніца стала завяршальным днём святарскага года. І ў гэты дзень ў Гудагайскім касцёле Наведання Маці Божай адбылася спецыяльная імша. З ўсяго дэканату з’ехаліся ў Гудагайскі санктуарыум пробашчы касцёлаў Астравеччыны начале са сваім дэканам ксяндзом Здзіславам Пікулам. Перад цудатворным абразам, укаранаваным Папскімі каронамі, адбылася заключная служба, якую святары адпраўлялі ўсе разам.
Першымі ля самага алтара сядзелі дзяўчаткі і хлопчыкі, што нядаўна ўпершыню прынялі святую Камунію – іх беласнежныя строі пераклікаліся з гэткімі ж бялюткімі хрызантэмамі, якімі сястра-кармелітанка Богна разам са сваімі памочніцамі ўпрыгожылі касцёл. Дзеці распачалі набажэнства песняй і… ружамі – кожнаму з прысутных ксяндзоў падарылі бледна-ружовы бутон.
Калі ў імшы ўдзельнічае некалькі ксяндзоў, сіла яе ўздзеяння памнажаецца. Мужчынскія прафесійна пастаўленыя галасы зліваюцца ў адзін – глыбокі, багаты, аднолькава лёгка пранікаючы і да Бога, і ў людскія сэрцы, душа пачынае трымцець ва ўнісон з мелодыяй. І не зразумець: плакаць ёй хочацца ці ўсміхацца.



Здзіслаў Пікула

Прысвячэнне ў літургіі не адно – якраз у гэты дзень, як аказалася, свой дзень нараджэння святкаваў ксёндз Здзіслаў Пікула. І роўна праз тыдзень будзе адзначаць яшчэ і 25-годдзе працы на душпастырскай ніве. Вядома, для імянінніка знайшліся ў Гудагайскім касцёле і пышны букет, і віншавальныя вершы і словы падзякі за працу.
А пасля імшы нас чакала Крыжовая дарога...
–Ведаю, што на вуліцы невыносная спякота, – папярэдзіў стогны людзей айцец Казімір Мараўскі. – Але ўспомніце Хрыста: хіба ў Іерусаліме было халадней? І мы пойдзем з пустымі рукамі, а ён нёс на плячах крыж. Вялізны крыж маіх і вашых, кожнага з нас, грахоў.
Той крыж, які ўзначальвае нашу працэсію, лёгкі. І ім неяк адразу сталі апекавацца дзеці – абступілі шчыльнай гаманлівай стайкай і не выпусцілі са свайго асяроддзя да заканчэння Дарогі.
А дарога чакала немалая. 16 стацый. Праз забалочаныя лугі, праз лес, з гары ў даліну і зноў на гару. Пад джалячымі праменнямі сонца. І ля кожнага крыжа: “Кланяемся Табе, Езу, Ты ж праз Крыж Свой святы змог адкупіць свет…” Кленчым, адмаўляем пацеры, медытуем. Потым устаём і ідзём далей, молячыся то за жывых, то за памерлых, то за спаўненне просьбаў, узнесеных да Бога – кожны за сваю.
У лесе нас сустракае адносная прахалода. А яшчэ матылькі. Незлічонымі белымі парасончыкамі яны кружаць над нашай расцягнутай калонай, сядаюць нам на галовы, на рукі. Маленькія белыя матылькі так нагадваюць біблейскага белага голуба – сімвал Святога Духа…
Ідзём і ідзём. І ў магчымасць канца дарогі верыцца ўжо з цяжкасцю. Здаецца, вось так і будзем год за годам ісці – як яўрэі па пустыні. Стомленыя, запыленыя, з ручайкамі поту на тварах…
Найлягчэй дарога скараецца дзецям – перыядычна, калі пелетон дарослых прыкметна адстае ад іх хутканогай дзіцячай чародкі, айцец Казімір просіць: “Пацішэй, рабяты, пацішэй. Не ва ўсіх такія жвавыя ножкі, як у вас”.
Ногі сапраўды неаднолькавыя. Асабліва непаслухмяныя яны ў самых старэйшых – чапляюцца за траву, за невысокія пянькі. Іх гаспадыні падаюць…
Ля стацыі, дзе Сымон-кіпрыёт узвальвае на сябе крыж Хрыста, айцец Казімір звяртаецца да ўсіх:
–Давайце ж і мы перакладзём на свае плечы крыж тых, хто з намі побач. Хаця б часткова.
І маладзейшыя пачынаюць клапаціцца не толькі пра сябе – падтрымліваюць старэйшых пад рукі, дапамагаюць спусціцца з адной горкі і падняцца на другую…
На гадзінніку ўжо сем вечара, а сонца ўсё такое ж уедлівае. І калі ад спёкі задыхаемся мы, апранутыя ў лёгкія сарафаны і блузкі, то што казаць пра святароў і сёстраў законных, апранутых у суконныя цёмныя строі?
Ксёндз Анатоль, пробашч Міхалішкаўскага касцёла святога Міхала, ужо і не спрабуе ацерці спацелы твар – усё адно не атрымліваецца. Аднак на нейкім асабліва крутым пераходзе ад стацыі да стацыі прызнаецца, што нядаўна вярнуўся са Святой Зямлі.
–Прайшоў і шляхам Хрыста, – да самай Галгофы, – расказвае ён. – Дзеля дакладнасці адзначу, што сапраўдная дарога Езуса карацейшая напалову.
Мы выйшлі ў дарогу каля 18.00, а ля апошняй 16-ай стацыі аказаліся недзе каля паловы на дзевятую. І там, калі ксёндз Здзіслаў узяў у рукі крыж, каб паблагаславіць нас на развітанне, аказалася, што стома знікла. Растала, як воблачка белых матылькоў, якія неяк неўпрыкмет пакінулі нас…
Тут, ля апошняй стацыі ў мяне зазваніў мабільны тэлефон.
–Айцец Павел памёр, – без прадмовы сказала сяброўка.
–Айцец Павел памёр – ціхенька шапчу ксяндзу Здзіславу.
А ён не верыць. Маўляў, столькі разоў ужо “хавалі” людскія языкі праваслаўнага бацюшку! Не з той пароды людзей айцец Павел. Выдзюжыць. Пераможа.
Ксёндз замаўкае і, задумаўшыся, усміхаецца. Думаю, яму ў той момант узгадаўся зусім іншы бацюшка. Малады, поўны сіл. Завадатар і арганізатар спартыўнага жыцця – гэта ён стварыў футбольную каманду святароў, якая выйгравала нават у футбалістаў міліцыі. Ксёндз Пікула сам быў іграком гэтай каманды…
…Аказалася, у той дзень айцец Павел сапраўды адышоў у іншы свет. Бліжэй да Бога. Памёр у пятніцу – як Хрыстос. У апошні дзень святарскага года. Дачакаўся. Дацярпеў.
“Ён жа праваслаўны”,– паправіць мяне нехта. Ну і што? Хіба не айцец Павел віншаваў католікаў са святамі і сам прымаў віншаванні ад іх? Хіба ўсе мы – не хрысціяне? Хіба ў Бога-айца ёсць два сыны?
Адзін сын. Хрыстос. Які, я думаю, адтуль, з неба, назірае за нашым раздзяленнем з яўным непаразуменнем: няўжо і веру можна падзяліць?! Вера адна – у Бога. І хрысціяне – разам. Прынамсі, у бядзе.
Як гэта было на пахаванні айца Паўла Варановіча, калі ля яго труны стаялі побач праваслаўны і католік і плакалі аднолькава горка…


Ганна ЧАКУР, фота аўтара.

Оставить комментарий
Текст сообщения*
Защита от автоматических сообщений